Dołącz do czytelników
Brak wyników

Praktyczny Przewodnik Nauczyciela

17 lipca 2018

NR 25 (Lipiec 2018)

Scenariusz lekcji do filmu Pokot
(reż. Agnieszka Holland, Kasia Adamik)

0 100
Temat zajęć   Wyzwania współczesnego świata: przeciw eksploatacji zwierząt
Grupa wiekowa Szkoła ponadpodstawowa
Czas realizacji Cztery godziny lekcyjne*
Zagadnienia edukacyjne
  • Olga Tokarczuk, Agnieszka Holland – ważne nazwiska dla polskiej kultury.
  • Gatunkowe konwencje Pokotu.
  • Hiperbola i groteska – czy możemy wierzyć w świat Pokotu?
  • Zezwierzęcenie, bestia i ryj, czyli językowe obrazy zwierząt.
  • Kwiatki świętego Franciszka z Asyżu i Pokot – religijna i świecka wizja zgodnej koegzystencji ludzi i (innych) zwierząt.
  • Ryby głosu nie mają? Animalstudies, czyli najnowsze perspektywy w humanistyce
Cele   Uczeń/uczennica:
  • dokonuje analizy i interpretacji filmu fabularnego,
  • dostrzega w filmie różne konwencje gatunkowe (thriller, kryminał, utopia),
  • czyta ze zrozumieniem tekst literacki, religijny, publicystyczny oraz prawny,
  • rozpoznaje w filmie groteskę i hiperbolę,
  • analizuje różnice stylistyczne między synonimami,
  • podejmuje refleksję nad celowym z perspektywy światopoglądowej kształtowaniem języka,
  • pisze rozprawkę,
  • porównuje wizję relacji człowiek – zwierzę w różnych paradygmatach (animal studies oraz chrześcijańskiej)
Formy i metody pracy Praca zbiorowa jednolita, praca indywidualna jednolita, praca grupowa zróżnicowana; burza mózgów; ćwiczenia praktyczne; dyskusja problemowa
Pomoce dydaktyczne
  • zwiastun kinowy Pokotu (dostępny na https://www.youtube.com/watch?v=78hSndBI67Q),
  • kserokopie Pieśni słonecznej św. Franciszka oraz fragmentu Księgi Rodzaju (zał. 1),
  • karta pracy (zał. 2)
  • fragmenty felietonu Dariusza Gzyry, W poszukiwaniu niewinnego języka, 
http://krytykapolityczna.pl/kraj/gzyra-w-poszukiwaniu-niewinnego-jezyka/ 

* Wskazówka: nauczyciel może wybrać zagadnienia do omówienia i zrealizować proponowane zadania w krótszym czasie.

 

Przebieg zajęć

TEMAT 1: Poważne gry (konwencjami) w Pokocie (dwie godziny lekcyjne)
Przygotowanie do lekcji: uczniowie podzieleni na dwie grupy mają za zadanie zgromadzić jak najwięcej informacji o Agnieszce Holland oraz Oldze Tokarczuk.

  • Prezentacja zadania domowego: w formie mapy myśli uczniowie zapisują na tablicy informacje, które zgromadzili o Agnieszce Holland. Czy coś łączy obie twórczynie? Jakiego rodzaju twórczości można się po nich spodziewać? Uczniowie mogą zwrócić uwagę na płeć oraz zaangażowanie światopoglądowe: obie są twórczyniami zaangażowanymi, które poruszają problematykę aktualną, ważną społecznie i niewolną od kontrowersji. Nie boją się także zaangażowania ideologicznego oraz publicznych wypowiedzi na tematy polityczne (10 min).
  • Nauczyciel(-ka) prezentuje uczniom zwiastun Pokotu (dostępny pod adresem: https://www.youtube.com/watch?v=78hSndBI67Q). Jakie emocje miał wzbudzić w widzu (groza, pragnienie poznania tajemnicy, rozwiązania zagadki)? Jaką konwencję filmową sugerował? W jaki sposób budował to oczekiwanie (Thriller: muzyka pełna napięcia, zamglone krajobrazy, nocne pejzaże, zagadkowe pomysły: mordujące sarny, naturalistyczne obrazy zwłok; kryminał: sceny przesłuchań, temat morderstw)? Czy z tej perspektywy zwiastun mógł kojarzyć się z nazwiskami Holland i Tokarczuk? Czy te zapowiedzi zostały zrealizowane w filmie (10 min)?
  • Czy Pokot można nazwać thrillerem lub kryminałem? Uczniowie podzieleni są na cztery grupy, każda z nich zbiera argumenty potwierdzające wskazaną tezę (w tabeli poniżej przykładowe argumenty). Następnie uczniowie prezentują efekty pracy w grupach (15 min).

Pokot jest kryminałem

Pokot nie jest kryminałem
  • występują morderstwa,
  • podejrzenia dotyczące sprawcy i jego motywów stanowią oś fabuły,
  • występują charakterystyczne postaci: morderca, ofiara, policjant, prowadzący śledztwo  
  • od początku morderca jest łatwy do przejrzenia,
  • od początku znane są motywy zabójstw („zemsta zwierząt”),
  • śledztwo nie prowadzi do wykrycia winnego, przyznaje się on sam,
  • zabójca nie zostaje ukarany,
  • motyw zabójstw nie jest głównym tematem filmu
Pokot jest thrillerem  Pokot nie jest thrillerem
  • występuje wiele scen budzących lęk (np. obrazy ludzkich trupów, ubitych zwierząt),
  • lęk podkreślany jest scenografią (las, ciemność, punktowe światło latarek), ruchami kamery
  • (niespokojne, poruszone obrazy, zbliżenia na trupy, przyjmowanie nietypowej perspektywy ograniczającej pole widzenia), niespokojną muzyką, epatowanie brzydotą, elementy naturalizmu
  • (kostiumy, obrazy przyrody groźnej, pozbawionej estetyki)    
  • wszystkie postaci mają rysy komiczne,
  • występuje wiele scen budzących śmiech

 

  • Czy na podstawie zgromadzonych argumentów można przyporządkować Pokot do jednego z wymienionych gatunków? Czemu służyć może kompozycja zakładająca różne gatunkowe afiliacje i równoczesne przeczenie im? Nauczyciel(-ka) przytacza opis wydawcy książki, której adaptacją jest film: „thriller moralny z metafizyczną zagadką” i pyta, na co wskazuje taka informacja? Czy można ją odnieść także do filmu? Czy zgodnie z nią kontekst kina gatunkowego jest dla niego pierwszorzędny? Na jakie aspekty – inne niż gatunkowe – zwraca uwagę ten opis (10 min)?
  • Jakie problemy moralne i metafizyczne pojawiają się w filmie? Nauczyciel(-ka) zapisuje na tablicy propozycje uczniów. Prawdopodobnie uczniom trudno będzie rozróżnić problematykę metafizyczną i moralną podczas abstrahowania dyskusyjnych kwestii z filmu. Zatem warto na koniec zaproponować próbę posegregowania wymienionych przez klasę zagadnień (np. przez oznaczenie innym kolorem) i przyporządkowania do dwóch kategorii problemów: moralnych i metafizycznych. (Nauczyciel(-ka) może przypomnieć także znaczenie pojęć moralności jako systemu sądów, które determinują ludzkie zachowania w perspektywie dobra i zła, oraz metafizyki jako działu filozofii zajmującego się podstawami bytu, odwołując się do wiedzy uczniów bądź korzystając z dostępnych źródeł encyklopedycznych).
Problemy moralne Problemy metafizyczne
  • Czy można karać za zabicie zwierzęcia? 
  • Czy zabijanie zwierząt jest złe?
  • Czy zabijanie ludzi jest złe?
  • Czy zabicie zwierzę...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Polonistyka"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy