Dołącz do czytelników
Brak wyników

Polonistyczne rozważania o kulturze i poprawności języka

Artykuły z czasopisma | 11 grudnia 2017 | NR 12
23

Miłośnik i miłośniczka  – co oznaczają dziś, co oznaczały dawniej?

Z wyrazami miłośnik i miłośniczka nastąpiła ciekawa sytuacja historycznojęzykowa. Wyrazy te zmieniły na drodze ewolucji języka swoje znaczenie. Dziś, jak wiadomo, oznaczają one osoby (mężczyznę lub kobietę), które coś lubią. Dawniej natomiast tymi wyrazami określano również kochanków, co jeszcze bardziej uwydatniało etymologiczny związek omawianych rzeczowników ze słowem miłość. Przy okazji warto również wspomnieć, że obok miłośniczki – na zasadzie synonimii – występował również wyraz miłośnica.

Dlaczego obcowanie płciowe nazywamy stosunkiem?

Z miłością wiąże się również cielesne obcowanie pary darzącej się uczuciem. W tym miejscu pragnę rozbudzić Państwa lingwistyczną ciekawość. Dlaczego o obcowaniu płciowym mówimy stosunek?

W tym znaczeniu omawiany wyraz jest używany od bardzo dawna. Samo słowo stosunek wywodzi się od czasownika stosować, który dawniej oznaczał w głównej mierze tyle, co ‘być odpowiednim’, ‘przylegać do czegoś’ czy po prostu ‘stykać się’. Szczególnie ostatni czasownik wskazuje dość wyraźnie na pierwotne znaczenie wyrazu stosunek, którym określano ‘styczność, zetknięcie się czegoś’. Zatem wiadomo już, co mamy na myśli, mówiąc stosunek płciowy.

Na marginesie tych rozważań warto również zwrócić uwagę na inne wyrażenia ze stosunkiem w roli głównej. Proszę zwrócić uwagę, jakże często mówimy o różnego rodzaju stosunkach pokrewieństwa lub rodzinnych albo też o stosunkach handlowych itp. Mowa tu o swoistym ‘stykaniu się’. Stosunek płciowy tym różni się od wskazanych tu stosunków, że nie ma charakteru abstrakcyjnego, lecz bardziej skonkretyzowany.

Ostrożnie z małżonkiem i małżonką

Skoro o miłości mowa, warto również przyjrzeć się małżeństwu, a właściwie osobom, które ów związek tworzą. Zgodnie z definicją słownikową małżeństwem określamy usankcjonowany prawnie (i nierzadko religijnie) związek kobiety i mężczyzny, których nazywa się odpowiednio mężem, małżonkiem oraz żoną i małżonką. O ile pierwsze z tych wyrazów (mąż, żona) mają charakter całkowicie neutralny, o tyle drugie (...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Polonistyka"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy