Estetyka słowa w przestrzeni miejskiej

na przykładzie nazw szyldów

Horyzonty polonistyki

Forma i treść przekazów językowych funkcjonujących w przestrzeni miejskiej jest ciekawym materiałem badawczym dla zagadnień natury socjolingwistycznej. Biorąc pod uwagę zewnętrzne i wewnętrzne uwarunkowania faktów językowych, można stwierdzić, czy dany przekaz językowy jest zgodny ze współczesnymi normami społeczno-językowymi i czy widoczne są w nim niepokojące tendencje w rozwoju języka.

Język stanowi dobro narodowe i kulturowe. Jest narzędziem poznawania rzeczywistości, z czym wiąże się potrzeba eksponowania społecznej funkcji znaków językowych. 

POLECAMY

Estetyka słowa jest jednym z przejawów kultury społecznego bytowania. Pozostaje w związku nie tylko lingwistyką kulturową, ale również z socjolingwistyką i psycholingwistyką. Ma  znaczenie w zakresie budowania kultury duchowej i umysłowej społeczeństwa, uwrażliwiania użytkowników języka na bodźce wyrazowe, przede wszystkim na umiejętność właściwego posługiwania się językiem. Chodzi głównie o potrzebę wyczulenia użytkowników języka na poprawność komunikatów, ich estetykę i kulturę słowa. 

Kształt komunikatów językowych odzwierciedla poziom kultury użytkowników języka, ich kompetencję i świadomość językową. Jednocześnie wskazują na współczesne tendencje nazewnicze. Przekazy językowe źle ukształtowane narażają odbiorców na cierpienia natury duchowej. 

Ocena estetyczna przekazu nie jest łatwa. Wynika to z wielu zjawisk pozajęzykowych, które utrudniają jednoznaczne określenie i wskazanie stałych jej wyznaczników. W rozważaniach na temat estetyki i etyki przekazu Jadwiga Puzynina twierdzi, że o estetyce języka i tekstu decydują takie czynniki, jak: „eufonia, nieszablonowość, element twórczy, bogactwo skojarzeń, obrazowość, harmonia użytych środków, dostosowanie języka tekstu do typu kontaktu językowego”. 

Dla estetyki przekazu jest ważna odpowiednia znajomość reguł używania języka w zależności od sytuacji i roli społecznej nadawcy i odbiorcy. Treść szyldów może być dobrym przykładem na świadome lub nieświadome używanie reguł języka w różnych sytua­cjach stwarzanych przez grupy społeczne. 

 

Informacje zamieszczane na szyldach są wyraźn...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Polonistyka"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!

Przypisy