Analiza tekstów kultury na lekcjach języka polskiego

Wymóg interdyscyplinarności

Horyzonty polonistyki Otwarty dostęp

Wedle autorów i autorek nowej podstawy programowej języka polskiego celem kształcenia ogólnego w liceum ogólnokształcącym i technikum jest: traktowanie uporządkowanej, systematycznej wiedzy jako podstawy kształtowania umiejętności; doskonalenie umiejętności myślowo-językowych, takich jak: czytanie ze zrozumieniem, pisanie twórcze, formułowanie pytań i problemów, posługiwanie się kryteriami, uzasadnianie, wyjaśnianie, klasyfikowanie, wnioskowanie, definiowanie, posługiwanie się przykładami itp.; rozwijanie osobistych zainteresowań ucznia i integrowanie wiedzy przedmiotowej z różnych dyscyplin1; zdobywanie umiejętności formułowania samodzielnych i przemyślanych sądów, uzasadniania własnych i cudzych sądów w procesie dialogu we wspólnocie dociekającej (Sic! Cóż za kuriozalne sformułowanie!); łączenie zdolności krytycznego i logicznego myślenia z umiejętnościami wyobrażeniowo-twórczymi; rozwijanie wrażliwości społecznej, moralnej i estetycznej; rozwijanie narzędzi myślowych umożliwiających uczniom obcowanie z kulturą i jej rozumienie; rozwijanie u uczniów szacunku dla wiedzy, wyrabianie pasji poznawania świata i zachęcanie do praktycznego zastosowania zdobytych wiadomości. 
Wymagania ogólne mówią też o: kształceniu umiejętności czytania, analizowania i interpretowania literatury oraz innych tekstów kultury, a także ich wzajemnej korespondencji; kształceniu umiejętności świadomego odbioru utworów literackich i tekstów kultury na różnych poziomach: dosłownym, metaforycznym, symbolicznym, aksjologicznym; kształceniu umiejętności rozumienia roli mediów oraz ich wpływu na zachowania i postawy ludzi, a także krytycznego odbioru przekazów medialnych oraz świadomego korzystania z nich.
Jeżeli jednym z zadań stojących przed polonistkami i polonistami jest przygotowanie młodzieży do samodzielnych poszukiwań poznawczych oraz świadomego funkcjonowania w świecie szeroko rozumianej kultury, to oczywiste staje się przyjęcie do wiadomości, że owa kultura ma charakter interdyscyplinarny, a zatem i my musimy tę interdyscyplinarność dostrzegać, uzmysławiać, unaoczniać. Tylko rozległa wiedza pozwalająca patrzeć na problem z różnych perspektyw przynosi interesujące wyniki. Według socjolożki i antropolożki Barbary Fatygi interdyscyplinarność to – w wymiarze indywidualnym – „nierespektująca granic wiedzy i granic zinstytucjonalizowanych dyscyplin ciekawość (można ją bardziej elegancko nazwać pasją poznawczą) oraz kompetencja (kiedyś rozumiana węziej i nazywana erudycją)”. Wszelkie „poznawanie świata” to przecież w istocie nic innego niż samopoznanie, a zatem fundamentalne założenie kształcenia ogólnego. Jak pisał Leszek Kołakowski: „W całym świecie nie ma studni tak głębokiej, by człowiek na jej dnie nie ujrzał własnej twarzy”.
Interdyscyplinarność to przyszłość i nie ma od niej już odwrotu. Widać ją chociażby na wyższych uczelniach, które coraz odważniej sięgają po alternatywne rozwiązania, kiedyś będące marginesem założeń kształcenia większości szkół wyższych. Jednym z nich jest tworzenie kierunków międzyuczelnianych czy też międzywydziałowych, które docelowo mają ukształtować świetnie wykształconych absolwentów przygotowanych do pełnienia najbardziej wymagających ról or...

Artykuł jest dostępny w całości tylko dla zalogowanych użytkowników.

Jak uzyskać dostęp? Wystarczy, że założysz bezpłatne konto lub zalogujesz się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałow pokazowych.
Załóż bezpłatne konto Zaloguj się

Przypisy