Dołącz do czytelników
Brak wyników

Polski w praktyce

9 listopada 2020

NR 38 (Listopad 2020)

Dlaczego przestrzeganie praw dziecka jest ważne? Praca z tekstem noweli Janko Muzykant Henryka Sienkiewicza

18

Proponowany przeze mnie scenariusz lekcji jest rozszerzeniem kontekstu lektury o zagadnienia związane z edukacją globalną. Uważam, że dodając do lektury informacje o organizacji UNICEF i prawach dziecka, sprawimy, że lektura, z której bohaterami uczniowie/uczennice mogą się nie utożsamiać, stanie się dla nich bardziej współczesna, pomoże odkryć, że Janko Muzykant być może siedzi z nimi w ławce. Mam nadzieję, że ta lekcja uwrażliwi uczniów i uczennice na problemy współczesnego świata i pokaże, że mają wpływ na ich rozwiązanie.

Temat lekcji Dlaczego przestrzeganie praw dziecka jest ważne? Praca z tekstem noweli Janko Muzykant Henryka Sienkiewicza.
Związek z podstawą
programową
I 1. 1, 3, 5, 7, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 16, 17, 18, 19, 20.
I 2. 3, 5, 6, 11, 12.
IV 1, 2, 3, 7
Cel lekcji Dowiem się, jakie prawa mają dzieci.
Czas trwania 2 x 45 minut
Pytanie kluczowe Do czego mam prawo?
Kryteria sukcesu/kryteria
nauczania/NaCoBeZU
Analizuję sytuację bohatera utworu, by bronić siebie i inne dzieci przed
łamaniem praw dziecka.
Metody pracy
  • burza mózgów
  • metoda sześciu kapeluszy myślowych Edwarda de Bono
  • dyskusja
Formy pracy
  • w parach
  • w grupach


Przed lekcją: 
Rozetnij kartki z kapeluszami (załącznik) tak, aby powstały losy, każdy z jednym kapeluszem, następnie wszystkie kapelusze oprócz niebieskiego włóż do koszyczka. Karteczki będą losowane przez uczniów i uczennice, ci, którzy wylosują kapelusz o tym samym kolorze (biały, czerwony, czarny, żółty, zielony), będą tworzyć jedną grupę. Przygotuj salę, ustawiając ławki jak stoliki kawiarniane, taki układ będzie sprzyjał pracy w grupach. 

POLECAMY

Przebieg zajęć

Wprowadzenie
1. Poproś uczniów i uczennice, aby w parach zastanowili się nad odpowiedzią na pytanie kluczowe. Po burzy mózgów i ustaleniu odpowiedzi w parach na pytanie kluczowe chętne osoby zabierają głos. Zapisz odpowiedzi uczniów w formie mapy myśli.

Przedstaw młodzieży temat i zapytaj o to, co jest celem lekcji. Po tym, jak młodzież na podstawie pytania kluczowego i tematu sformułuje cel lekcji, zapisz go na tablicy i (jeśli się różni) podaj przygotowany przez siebie. 

Praca właściwa: 
2. Poproś dzieci o obejrzenie krótkiego filmu organizacji UNICEF POLSKA „Dla każdego dziecka – edukacja” (4’01’’): https://tiny.pl/7lxxd1.
Poszerz uczniowską wiedzę na temat działalności organizacji, wykorzystując stronę internetową2: 
UNICEF – to organizacja humanitarna i rozwojowa działająca na rzecz dzieci. Od ratujących życie szczepień, przez budowę szkół, po natychmiastową pomoc w sytuacji klęski humanitarnej – UNICEF robi wszystko, aby dzieciom żyło się lepiej. Pracuje w małych wioskach 
i z rządami państw, bo uważa, że każde dziecko, niezależnie od miejsca urodzenia, koloru skóry czy religii, ma prawo do zdrowego i bezpiecznego dzieciństwa. Opowiedz, że na świecie żyje ponad 2 miliardy dzieci, które mają swoje prawa przysługujące każdemu dziecku i nie można dzieci ich pozbawić. Najważniejszym dokumentem określającym prawa dziecka jest Konwencja o prawach dziecka, nazywana światową konstytucją praw dziecka. Celem ogólnym Konwencji jest poprawa losu dzieci na całym świecie oraz zapewnienie im przez państwa co najmniej podstawowych standardów opieki i wychowania. 

3. Po tym, jak młodzież obejrzy film, zadaj uczennicom/uczniom pytania: 

  • O jakie prawa dzieci dba UNICEF? 
  • Które prawa Janka Muzykanta jako dziecka były łamane? 
  • Dlaczego film łączy się z sytuacją chłopca, mimo że UNICEF powstał w XX wieku (1946 rok), a akcja utworu dzieje się w XIX wieku? 

4. Podziel uczniów i uczennice na pięć grup, do podziału wykorzystaj załącznik – kartę z kapeluszami, którą rozetniesz, aby przygotować losy. Po tym, jak uczniowie i uczennice wylosują kapelusz o konkretnym kolorze, łączą się w grupy. 

5. Wyjaśnij młodzieży, że nie bez powodu każdy z kapeluszy ma inny kolor, gdyż wylosowanie kapelusza o określonym kolorze określa, jakimi treściami uczniowie i uczennice będą się zajmowali podczas pracy w grupie; kolory te symbolizują odmienne sposoby myślenia. Kiedy uczeń/uczennica zakłada kapelusz, ma za zadanie zacząć myśleć o lekturze w sposób, który został przypisany danej barwie. 
Uczniowie i uczennice „noszący” białe kapelusze są odpowiedzialni za fakty. Grupa zbiera informacje – liczby, dane, nie wydaje opinii. Przykładowe wypowiedzi członków tej grupy to: Wiem, że… Z tekstu wynika, że… Dowiedziałem się, iż… 

Załącznik
 

 

Uczniami i uczennicami „noszącymi” czerwone kapelusze kierują emocje, przeczucia, intuicja, upodobania. Przykładowe wypowiedzi członków tej grupy to: Kiedy myślę o…, budzą się we mnie różne uczucia… Odczuwam emocje takie jak … Mam mieszane odczucia… 
Uczniowie i uczennice z czarnymi kapeluszami to osoby widzące wszystko w ciemnych barwach, szukają wad, mają zastrzeżenia, koncentrują się na negatywach. Przykładowe wypowiedzi członków tej grupy to: Muszę skrytykować… Wadą jest .... 
Uczniowie i uczennice „noszący” żółte kapelusze to optymiści pozytywnie nastawieni do otaczającego ich świata. Przykładowe wypowiedzi członków tej grupy to: Oczywistymi zaletami są... Widzę tu bezsprzeczne korzyści, takie jak... 
Uczniowie i uczennice „noszący” zielone kapelusze szukają innowacyjnych, niecodziennych rozwiązań, myś...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Polonistyka"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy